In principe zijn er maar twee dingen nodig, vorst en neerslag. In december sneeuwt het vaak wel een paar keer, maar dit leidt maar zelden tot een witte kerst.
Een witte kerst krijgen we alleen als alles mee zit. Op 25 december om 8:00 in de ochtend moet in Ukkel 1 centimeter sneeuw of meer liggen. Sneeuwresten, sneeuw later op de dag of een pak sneeuw in in andere delen van het land tellen niet als een officiële witte kerst.
Een officiële witte kerst komt tegenwoordig bijna nooit voor. Ontdek hier hoe groot de kans gemiddeld is.
Kou uit het oosten
Vorst kunnen we meestal verwachten bij een oosten- of noordoostenwind. Het is dan koud, maar vaak ook droog. De kansen op een witte wereld zijn hierdoor niet groot.
Voor neerslag op grotere schaal moet de wind uit een westelijke richting waaien. Tijdelijk kan het dan wel koud genoeg zijn voor sneeuwval, maar daarna volgt meestal zachte zeelucht en dooi. Een witte kerst kunnen we krijgen als na een vorstperiode neerslag uit het westen volgt. De kou kan blijven hangen en de neerslag valt in de vorm van sneeuw.
Sneeuw uit het westen
Andersom kunnen we ook eerst sneeuw krijgen vanuit het westen. Dit kan als koude lucht vanaf Groenland of IJsland over zee trekt. Als we lang van de sneeuw willen genieten is het belangrijk dat de wind daarna gaat draaien en aflandig wordt. Anders krijgen we op een gegeven moment flinke dooi en dat kan al op dezelfde dag.
Lokaal wit of een dik pak
We hebben ook twee tussenvormen. Bij een noordenwind wordt koude poollucht gecombineerd met sneeuwbuien en blijft sneeuw makkelijk liggen. Hierdoor dan het lokaal flink wit zijn, terwijl op andere plekken nauwelijks sneeuw ligt. Het dikste pak sneeuw kunnen we verwachten als neerslag via Noord-Frankrijk naar het oosten trekt en afbuigt naar het noorden. In ons land blijft het door een zuidoostenwind vriezen en daardoor worden vorst en neerslag gecombineerd. Het resultaat is sneeuw en door de schaal en duur van de neerslag kan dit een flink pak opleveren.
Sneeuw zonder vorst
Overigens hoeft het voor sneeuwval niet te vriezen, een temperatuur rond een enkele graad is ook prima. Dit komt doordat de temperatuur alleen dicht bij het aardoppervlak boven nul is. Iets hoger in de lucht vriest het continu en daar ontstaat de sneeuw. Sneeuw smelt bij een enkele graad niet snel en als het een tijdje sneeuwt wordt het vanzelf kouder.
Zit er sneeuw in de weersverwachting? Lees het in ons uitgebreide weerbericht:
